Kurakçıl Peyzajın Türkiye İklimi İçin Önemi

Kurakçıl peyzaj konusunu konuşurken işin en kritik noktalarından biri Türkiye’nin iklim gerçeği. Çünkü bu yaklaşım bize dışarıdan gelmiş bir trend değil, tam tersine bu coğrafyanın artık dayattığı bir zorunluluk.Türkiye genel olarak sanıldığı kadar “su zengini” bir ülke değil. Yıllık yağış miktarı bölgeden bölgeye çok değişiyor ama ülke ortalamasına baktığımızda yarı kurak bir iklim kuşağında yer alıyoruz. Özellikle Ege, Akdeniz ve İç Anadolu bölgelerinde yaz ayları uzun, sıcak ve kurak geçiyor. Yağışın büyük bölümü kışın düşüyor, yazın ise bahçelerin en çok suya ihtiyaç duyduğu dönemde neredeyse hiç yağmur almıyoruz.

Buna rağmen yıllarca bahçe tasarımlarında aynı alışkanlıklar devam etti. Geniş çim alanlar, yüksek su isteyen bitkiler, her gün çalışan sulama sistemleri. Başta her şey güzel görünse de birkaç yıl içinde tablo değişiyor. Su faturaları yükseliyor, bitkiler strese giriyor, bakım maliyetleri artıyor ve en sonunda bahçe kullanıcı için keyif vermekten çok yük haline geliyor.

İşte kurakçıl peyzaj tam bu noktada devreye giriyor. Türkiye iklimi için önemli olmasının

en büyük nedeni, doğayla kavga etmek yerine doğaya uyum sağlaması. Kurakçıl peyzaj, yazın 40 dereceyi bulan sıcaklıklarda bile ayakta kalabilen, bölgeye adapte olmuş bitkileri merkeze alır. Bitkiler sürekli “hayatta kalma mücadelesi” vermediği için hem daha sağlıklı gelişir hem de daha az bakım ister. Bir diğer önemli konu suyun doğru kullanımı. Türkiye’de bahçe sulamasında çoğu zaman suyun ne kadarının gerçekten bitkiye gittiği hiç düşünülmez. Yanlış saatlerde yapılan sulamalar, buharlaşma nedeniyle ciddi su kaybına yol açar. Kurakçıl peyzaj yaklaşımı ise sulamayı tamamen planlı hale getirir. Ne zaman, ne kadar, hangi bitkiye su verileceği bellidir. Bu da aynı bahçede yüzde elliye varan su tasarrufu anlamına gelebilir.

Toprak yapısı da Türkiye şartlarında çok belirleyici bir faktördür. Pek çok bölgede toprak ya çok killi ya da çok taşlıdır ve suyu ya tutmaz ya da fazla tutup kök çürümesine neden olur. Kurakçıl peyzajda toprak iyileştirmesi ve malç kullanımı bu yüzden çok önemlidir. Toprak daha uzun süre nemli kalır, yazın kavurucu sıcaklarda bile bitki kökleri korunur. Türkiye iklimi için kurakçıl peyzajın bir diğer avantajı da sürdürülebilirliktir. Su kaynaklarının azalması artık teorik bir risk değil, günlük hayatımızda hissettiğimiz bir gerçek. Belediyelerin sulama kısıtlamaları, yaz aylarında düşen baraj doluluk oranları, gelecekte bu konunun daha da önem kazanacağını gösteriyor. Bugün yapılan her bilinçli peyzaj uygulaması, yarının daha büyük sorunlarını şimdiden azaltmak anlamına geliyor.

Özetle kurakçıl peyzaj Türkiye için bir tercih meselesi olmaktan çıktı. İklim koşulları, su kaynaklarının durumu ve artan bakım maliyetleri bizi daha akıllı çözümlere yönlendiriyor. Doğru planlandığında kurakçıl peyzaj, hem estetikten ödün vermez hem de bu coğrafyada uzun yıllar sorunsuz yaşayabilecek bahçeler oluşturur. Bu yüzden Türkiye iklimi söz konusu olduğunda kurakçıl peyzaj sadece mantıklı değil, aynı zamanda kaçınılmaz bir yaklaşımdır. Bir sonraki yazımızda görüşmek üzere...